Ngày xưa của mẹ bác Ta ta.

Lời tựa.

Thưa các bạn.

Mới có đầu tháng Năm mà Hà nội hôm nay nóng tới tận 36-37 độ. Cái nóng đầu mùa bao giờ cũng khó chịu hơn cái nóng giữa tháng 6.

Tranh thủ giờ nghỉ trưa, mình mở mail thấy có thư của bác Ta ta. Đọc một mạch từ đầu đến cuối, thấy trong người mát trở lại, không còn thấy nóng nực nữa. Chả cần phải biên tập,  vì bài viết chân thật.

Trưa nay mình đưa bài “Ngày của mẹ”  do bác Ta ta viết lên để bà con cùng đọc.

*

Các bạn thân mến.

Đề tài viết về mẹ chẳng bao giờ cũ, chẳng cần phải có cuộc phát động của Liên hợp quốc cũng viết. Ai viết cũng được, chả ai cấm, chả cần tiêu chí, tiêu chuẩn gì. Thích thì viết, viết lúc nào cũng được.

 Mỗi cây mỗi hoa mỗi nhà mỗi cảnh, mỗi một bà mẹ đều có sự khác biệt. Nhưng các cụ giống nhau ở chỗ: Thương con.

Cho dù cách thể hiện có khác nhau, nhưng chung quy cũng chỉ làm sao cho các con đỡ khổ như cái cuộc đời của các cụ.

*

**

Dưới đây là câu chuyện viết về người mẹ của bác Ta ta, người mà chúng tôi đã có một lần gặp mặt cách đây mười ngày.

Dù muốn hay không, cuối cùng thì mẹ của chúng ta cũng là: Ngày xưa mẹ tôi……

Bài này VTN đặt tên:

Ngày xưa của mẹ bác Ta ta.

  Tác giả: Ta ta.

Thấy mọi người nói hôm nay là “Ngày của mẹ”, nên mình viết vài dòng về người mẹ yêu dấu của mình, bà mới qua đời được nửa tháng nay. Nghĩ sao, nhớ đến đâu thì viết đến đấy, cũng chả có “đầu cua tai nheo” gì cả, cụ mới đi nên cũng chưa có tâm trí nào để viết. Nhưng vì hôm nay là ngày dành cho mẹ thì viết. Thế thôi.

Mình nhớ có lần ngồi uống bia với nhau, VTN có nói với mình là “ anh là người hạnh phúc nhất trên đời đấy, từng này tuổi đầu mà vẫn còn mẹ để chăm sóc”, mình thấy đúng quá.

Ngấp nghe tuổi về hưu rồi mà mỗi sáng đi làm và đến chiều về mình vẫn còn được nói “con đi làm đây mợ ạ” hoặc “chào mợ con về” hay là “hôm nay mợ ăn gì rồi?”…, Mỗi khi đi công tác hoặc đi chơi xa về mình vẫn có thói quen mua quà cho mẹ, khi là đặc sản của những vùng miền mình đi qua, hay tấm áo, cái chăn bằng tơ tằm, vuông khăn lụa Hàng Châu TQ…như vậy không phải là người hạnh phúc nhất trần gian thì là gì?

Mình là con út, nên ngay từ bé, đã được các anh, chị chiều chuộng huống chi là ba mợ. Mình nhớ hồi bé, khi đi ngủ bao giờ mình cũng phải cầm ngón tay trỏ của mợ thì mới chịu ngủ (mình thường gọi thói quen này là “cầm ti” chứ không phải “sờ ti” đâu nhé). Hồi kháng chiến chống Pháp, tản cư về Nhã Nam, chị cả thì đi học bên Quế Lâm TQ, các chị còn lại ở nhà giúp mợ gieo lúa, trồng  khoai sắn, trồng rau … trên tinh thần tự cung cấp lấy lương thực mà ăn, bà chị sát trên mình thì trông em, mải chơi đến nỗi mình ị đùn ra, rồi tự bốc “sản phẩm” của mình bôi lên đầy mặt, khi phát hiện ra cuống cả lên đưa em ra ao để rửa thế rồi đánh rơi em xuống ao suýt chết đuối, may mợ về qua trông thấy cứu được, kết quả là chị mình bị một trận đòn ra đòn vì trông em không đến nơi đến chốn.

Lớn lên một chút đi sơ tán, học cấp II, cấp III cách xa nhà 9 km, ba mợ mình đã cho hai chị em mình cái xe đạp Mecie bằng duyara nhẹ lắm để đèo nhau đi học, cái xe đạp này và cái máy khâu Xanhgie là tiền ba mình bán được tranh cho Bảo tàng Mỹ thuật mà có, nó là gia sản  của cả nhà mang được theo khi đi sơ tán. Ngày ấy túng quá bán cái máy khâu đâu được 3000 đ, tiêu cũng được một thời gian khá dài. Còn nhớ hồi đi sơ tán mẹ mình làm kế toán, là người lo cho các học sinh, sinh viên của trường CĐMTVN từ các chế độ ăn ở, học tập, nói chung là tất tật các sinh hoạt hàng ngày, nhất là các anh chị là học sinh, sinh viên miền Nam tập kết ra Bắc, đều được ba mợ mình chăm lo như con cái trong nhà vô cùng chu đáo, để rồi một trong những học trò tập kết ngày ấy sau này thành con rể yêu của ông bà. Cho đến tận bây giờ đã vào tuổi 70, 75 thậm chí 80 như họa sỹ HPĐ, TC, QP… mỗi Tết đến, hay mỗi khi ra Hà Nội đều gọi điện thăm hỏi hoặc đến thăm, và gọi bà bằng cái tên thân thương và trìu mến “cô Quế”.

Hết lớp 10 đi bộ đội, khi còn ở đơn vị huấn luyện hầu như tháng nào ba mợ cũng đi thăm mình ít nhất là một lần, lần nào cũng xôi, gà, bánh, kẹo, muối vùng… Nhớ có lần lên thăm mình, chắc hôm ấy nhà không còn gì vì mình thấy chỉ có mấy bìa đậu rán …mình bảo ba mợ không phải lo cho con nhiều như thế, tiêu chuẩn bộ đội của bọn con cũng không đến nỗi nào, nhưng ba mợ vẫn không chịu, nói đại ý bây giờ còn chăm được cho con, chứ mai mốt đi B, mũi tên hòn đạn biết thế nào, rồi mợ lại khóc, vậy nên có gì đều dồn hết cho cậu út… bây giờ nhớ lại thấy thương ông bà quá đi. Nhớ cái hôm đi B, chả biết tin từ đâu rằng tàu hỏa sẽ đón bọn mình bắt đầu từ ga Đõ Xá (Thường Tín), ba mợ mình đón sẵn ở đấy từ tối. 4 giờ sáng hôm sau bọn mình hành quân đến nơi, Mình đâu có biết là ba mợ mình đến chờ sẵn ở đây, bất giác nhìn xuống thấy đúng là mợ mình hớt ha hớt hải chạy từ đầu đến cuối đoàn tàu tìm mình. Mình nhảy xuống gọi “ Mợ ơi” thế rồi hai mẹ con ôm lấy nhau, mợ mình khóc quá chừng, quay lại thấy ba mình cũng đang.đi tới, rồi lại lấy xôi, gà ra nói “ăn đi con”. Mình nói nhu yếu phẩm phát cho bọn con đi B đầy đủ lắm không thiếu cái gì từ cái kim, sợi chỉ đến cái rút dép… ba mợ không phải lo gì, nhưng ông bà vẫn không chịu, bắt mình phải ăn cho bằng được, nếu không thì mang lên tàu chốc nữa cho các bạn cùng ăn. Trước ba mợ, dù đã là anh bộ đội, sao mũ, súng ống chỉnh tề mình vẫn là thằng út nhỏ bé của ông bà.

Tàu chạy, ba mợ mình còn đứng vẫy mãi dưới sân ga cho đến khi khuất hẳn. Hình ảnh này cho đến tận bây giờ mình vẫn thấy như mới xảy ra hôm qua vậy.

Chiến tranh kết thúc, năm 1975 bọn mình bị điều lên Lâm Đồng, quét Funro, cuối năm 1975 bà  vào miền Nam trên chuyến tàu biển đầu tiên xuất phát từ Hải phòng vào với hai bà chị mình ở SG rồi lại lặn lội lên tận Lâm Đồng , đến Đà Lạt bà tìm được nhà bà bạn thân di cư hồi 1954, rồi vợ chồng người bạn của bà đưa bà vào tận đơn vị cách Đà lạt 50 km thăm mình.

Năm 1976 ra Nghệ An ở vùng Qùy Trâu, Qùy Hợp, bà lại vào thăm mình mấy lần. Suốt thời gian ở trong quân ngũ, khi nào không thể đi thăm mình được thì thôi, chứ cứ có điều kiện đi được thì không chỗ nào là bà không đến thăm mình, mãi đên cuối 1976 mình được về đi học, lúc ấy bà mới thôi vất vả vì đi thăm mình. Đấy mợ mình yêu và chiều mình đến thế là cùng. Đơn giản vì trong mắt bà lúc nào mình cũng là thằng út nhỏ bé . Thế mà cũng có lúc mình đã không nghe lời, đã làm bà phải buồn phiền vì mình…

Ba mợ mình sinh được tám người con, cậu em dưới mình mất sớm nên mình nghiễm nhiên trở thành con út. Tính đến nay trong đại gia đình đã phát triển lên thành 47 người trong đó có 21 cháu và 12 chắt hiện một nửa ở SG, một nửa ở HN. Mỗi khi các con các cháu ra đông đủ thì bà vui lắm. Năm nào cũng vậy, mọi người đều tranh thủ ra thăm ba mợ mỗi năm vài lần. Nhất là từ sau khi ba mình qua đời (1998). Tết nào cũng vậy mọi người đều ra đông đủ để cả bảy anh chị em được quây quần bên mẹ.

Mấy năm gần đây, bà yếu nên mọi người càng siêng ra thăm bà hơn. Giai đoạn cuối trước lúc lìa xa cõi trần khoảng 1 tháng bà “trở tính trở nêt” do bứt rứt, khó chịu trong người, như các cụ ta thường nói “ người già như con trẻ” nên bà thường hay làm khó con cháu, trong đầu nghĩ đến cái gì thì cứ liên tục đòi cái ấy suốt cả một ngày trời, ví dụ như: luôn mồm bắt cởi tất ra (mặc dù không đi tất), hay cởi khuy áo ra rồi lại đóng khuy áo vào, bế ngồi dậy lại đòi nằm xuống…. Hỏi ra mới biết đó là bệnh rối loạn tâm thần ở người già, sau lại gọi “bố ơi”, “mẹ ơi”, “em ơi”, “Qúy ơi” (Qúy là cậu út nhà mình), mái sau lại gọi “ba ơi”… và luôn luôn phải có người ngồi bên cạnh thì mới chịu. Đêm đến mình ngồi cạnh bà, nghe thấy bà gọi “ba ơi” mình liền kể chuyện cho bà nghe:

–         Mợ nhìn thấy ba chưa?

–          Thấy rồi

–         Ba đang đón mợ về Kép đấy mợ có đi không?

–         Có .

–         Nhưng ba không biết đi xe máy, ba chỉ biết đi xe đạp thôi, nào mợ ngồi lên xe đi, ngồi chắc chưa?

–         Chắc rồi.

–         Ôm chặt lấy ba nào, ôm chưa?

–         Ôm rồi

–         Ôm chặt chưa?

–         Chặt rồi…

Cứ như thế mình đưa bà đi suốt cả chặng đường tưởng tượng từ HN lên đến Kép (Bắc Giang) nào là qua cầu Long Biên, chỗ này ngày xưa bom nó đánh sửa chũa lại nên nó xóc thì phải ôm chặt lấy ba kẻo ngã, nào là đi qua cầu phao sông Đuống nó tròng trành dễ ngã nên phải bám chặt nữa vào, nào là đi qua cánh đồng lúa ven đường, mợ có ngửi thấy mùi lúa lên đòng không? Nào là trời nắng đấy mợ đội nón lên đi, đến cây gạo ở chợ Nếnh rồi đây này, mợ có thấy hoa gạo nở đỏ rực lên không? Dốc Má đây rồi, hoa sim nở đẹp quá tím biếc cả hai bên đường kia kìa…cứ như thế mình tưởng tượng ra kể và bà thì nằm im nghe chuyện thỉnh thỏang lại “ừ”, “có”, “nhớ”… mỗi khi mình hỏi .  khi kể hết chuyện lại đòi cởi tất ra, cởi khuy áo ra…Thương lắm cơ. Các cụ ta xưa thường nói người già trước khi mất thường hay hành hạ, làm khổ con cháu để cho con cháu bực mình đến khi mất đi thì đỡ khóc không biết có phải vậy không?

Cái hôm bà qua đời, tất cả con cháu tề tựu đông đủ, chỉ còn thiếu bà chị thứ hai chưa kip ra, thế mà bà chờ cho bằng được, 13 giờ trưa chị mình ra đến nơi thì 14g30 bà mở to mắt ra nhìn tất cả các con các cháu rồi từ từ trút hơi thở cuối cùng, bà thọ 92 tuổi.

Sư thày trụ trì chùa Một cột hôm đếm làm lễ phát tang cho mẹ mình nói rằng các cụ cứ 90 tuổi đổ ra mà đi thì gọi là hồng tang, trước khi liệm để đưa bà vào áo quan mình vẫn xin được “cầm ti” mẹ một lúc, cầm ngón tay mẹ giờ đã lạnh ngắt, mình khóc và thương mẹ vô cùng…vẫn biết là “hồng tang”, bởi mẹ mình cũng quá thọ, nhưng đến tận bây giờ mình vẫn chưa quen không có mẹ trên đời này.

./.

16 thoughts on “Ngày xưa của mẹ bác Ta ta.

  1. ” Giàu con út – khó con út ” . Bác được hưởng vế trước , hạnh phúc nào hơn .
    Những người cao tuổi cuối đời thường hay bị ” lẫn ” . Hàng xóm nhà em cũng có một cụ ngoài 80 cũng đang bị như vậy . Cụ cứ gào khóc suốt ngày , lúc tỉnh táo một tí thì bắt con cháu dẫn đi vòng quanh , trông tội lắm . Giá như các cụ ” ra đi ” không bệnh gì thì tốt biết bao , bác nhỉ .

    • ” Giá như các cụ ” ra đi ” không bệnh gì thì tốt biết bao”.
      Đó là ước mơ của tất cả chúng ta.
      Nhưng, lại “Nhưng”. Có ai không có bệnh đâu bác thang mo@. Cầu mong nếu có bệnh nan y thì đi sớm cho khỏe mình, khỏe con cháu. Bác nhỉ.

    • Nói ” không có bệnh ” được hiểu là tuổi già nếu có ” đi ” thì đi nhanh ( như bà Bô bác í ) , không bị đau đớn về tinh thần và thể xác , không khổ thân cũng như khổ cho con cháu . Mợ em cũng thường hay nói : Ông trời cho sống được ngày nào thì sống . Nếu ông trời bắt phải đi thì cứ cho ” đau một giờ , đi một giây ” thì tốt . Nói vui một tí , bác đừng giận : ” bà Bô ” của bác là thần tượng của Mợ em đấy .

      • Mình đã chứng kiến nhiều cung bậc của sự ra đi. Đơn cử trong gia đình chứ không nói gia đình khác.
        Bố mình bị Cancer.
        Ba ngày trước khi mất, đau quằn quại. Trong cơn đau cụ toàn lôi tên bác sỹ phẫu thuật ra chửi. Điều mà từ khi mình biết nghe chưa bao giờ thấy phát ra một câu chửi từ miệng một ông hiệu trưởng là bố mình.
        Ông đi trong cơn mê man của sự đau đớn có lẽ là tột cùng. Lúc ấy giá mà có loại thuỗc nào để cơn đau vính viễn chấm dứt thì tốt biết bao. Các loại thuốc giảm đau liều cao đều vô tác dụng.
        Mẹ mình thì ngược lại nhẹ nhàng như không. Lúc sống cụ hay nói như mẹ thang mo không thừa một chữ.
        Vậy là cầu được ước thấy. Bạn bè của cụ bảo thế là Tiên tử
        Đó là cung bậc của cảm xúc trong con người tôi.

  2. Trong các anh em QC gần gũi , ngoài anh Tata mình được biết còn mấy anh cũng có bà Mẹ thọ được ngoài 90 tuổi . Thật phúc đức quá , và cũng còn một niềm an ủi là các Cụ đã được hưởng những năm tháng an nhàn của tuổi già bên con cháu . Còn Mẹ của mình lại mất hơi sớm , năm Cụ 69 tuổi . Vào lúc con cái vừa phương trưởng và Cụ chưa được hưởng chút gì an nhàn sung sướng sau cả một đời gian nan , vất vả , chắt chiu lo toan cho đàn con cháu. Nên bấy giờ lúc buồn đã đành , nhưng ngay cả lúc vui vẻ , lúc ăn ngon mặc đẹp …là mình lại chạnh lòng ngĩ đến Mẹ mình . Và ko kể ngày giỗ tết , mà cứ có món gì ngon là mình lại thắp hương khấn Mẹ …
    Cầu chúc cho tất cả các bà Mẹ đều được khỏe mạnh và an vui lúc tuổi già .Và một lần nữa Xin Cầu chúc cho bà Mẹ anh Tata mãi bình yên nơi chín suối !

    • Bà Bô em cũng được 10 năm sau Đổi mới cũng là 10 năm sau khi Ông Bô em qua đời là sướng. Được đi đó đi đây, con cái ổn định, cháu chắt quây quần.
      Chả đau ốm, quằn quại gì. Hôm trước còn đi bộ vào phố trong, hôm sau bị một cơn đau tim là cụ đi về quê với ông chồng Bôn sê vích.
      Thế là hết buồn, hết vui, hết chơi, hết trách nhiệm. Khỏe re. he he.

      • Thế là hết buồn, hết vui, hết chơi, hết trách nhiệm. Khỏe re. he he. (trích recom của VTN)
        ————

        Định đùa tí cho vui. Nhưng đang nói về Mẹ, những người mẹ vô cùng yêu quý của chúng ta, nên không đùa tếu mà sẽ nói nghiêm túc.

        Nghiêm túc nên phải trích câu kết cái recom của VTN. Câu này thể hiện tấm lòng của một đứa con muốn mẹ mình thanh thản an nhàn ở Bên Kia. Nếu là ước muốn thì được, còn trên thực tế hoàn toàn không phải như vậy.

        Trên thực tế, ở Thế giới bên kia – Cõi Vĩnh Hằng, Chốn Cực Lạc đang tồn tại một cuộc sống thực. Ở đó người thân của chúng ta vẫn dõi theo chúng ta với những buồn, vui, lo toan, hờn giận… Nếu nghĩ như VTN thì các Cụ sẽ buồn. Có Cụ sẽ bảo “NÓ nói mình chết là hết, láo thật!”

        Mấy lời tự sự,
        Kính trình
        MH

        • Em nghĩ rằng ở thế giới bên kia, những người thân của chúng ta đều mong muốn những người ở lại phải vui tươi mà sống, đừng vì chia ly đôi bên cách biệt mà phải quá đau buồn. Điều này cũng giống như khi các cụ còn sống cũng đều muốn con cháu vui vẻ.
          Còn khi các cụ về bên kia thế giới, người trần thường dùng từ : ” Về miền Cực lạc “.
          Em nghĩ vậy nên viết vậy thôi chứ không có í gì khác.
          Kính.

    • Về kinh nghiệm chăm sóc các cụ thì mình sẵn lắm, bác nào có “cha già mẹ héo” mà cần tham vấn thì cứ hỏi mình nhé, hữu ích lắm đấy.

      • Em cũng đã từng trông nom bố em nửa năm, bà nội em 3 năm, giúp chị ruột trong nom anh rể của em 2 năm. Duyệt binh suốt đêm dọc hành lang hàng tháng trời ở 354.
        Cũng có một chút thâm niên bác ạ.

  3. Đọc bài của bác Tata rồi đọc lời comment của các bác thì thấy bác Thằng Mô nói mất rồi.

    Đúng là các cụ có câu ” Giàu con út- Khó con út”
    Có lẽ anh Tata là người hạnh phúc nhất trong các người con của Cụ. Một gia đình hạnh phúc và viên mãn qua lời văn anh Tata tả cái cảnh cả đại gia đình quây quần bên Bà Cụ. Người già vui khi nhìn thấy Tứ đại sum vầy, đoàn kết.

    Người già thì nhớ, hay chỉ nhớ quá khứ là một điều tất nhiên, còn chỉ nhớ và bức xúc với cái hiện tại chắc…không hạnh phúc lắm.
    Em thì không có điều kiện gần gũi để chăm ông bà. Đó cũng là một thua thiệt lớn. Xét về phẩm hạnh lễ giáo của người châu Á thì cũng là cái tội bất hiếu. Nhưng được điều là các cụ hiểu và lượng thứ.

    • Chỉ riêng việc đêm đêm khi ta còn bé, cứ đêm đêm ta đòi ăn làm mẹ ta thức giấc sau một ngày lao động vất vả cũng đã là Bất hiếu rồi.
      Suy nghĩ nhiều làm gì. Được như các bác là hạnh phúc ở đây chứ đâu xa. he he.

  4. GC có bà mẹ năm ni đay 86 tuổi rùi. Tỉnh táo, minhn mẫn và vẫn hay đùa . Có lần gọi đt về thăm cụ, nói tào lao dăm ba câu, cụ bảo
    _Nói xong chưa ?
    Lạ quá iem hỏi :
    _ Có việc gì thế bà ?
    Cụ trả lời mạch lạc :
    _Nhanh lên cho tao còn… xem phim.

    Iem vừa tức , cụ còn cú đỉn hơn cả iem, vửa mừng rú….cụ còn khỏe quá. Năm ni định về thăm cụ tí, các bác đến nhà iem chơi nhé…nhất là bác Tata..

    • Phố em có một bà cụ 92 tuổi, nghe tin cụ mệt nặng, hàng xóm mua nhãn, sữa đường sang thăm hỏi. Không phải mang Phong bì như bây giờ thường làm đâu, vì các cụ vẫn giữ phong cách cổ.
      Vào thăm hỏi cụ xong xuôi. Ông chủ mời khách quý ra gian ngoài uống nước.
      Trước khi ra về, khách vào chào cụ như một lời vĩnh biệt người ốm trước khi ra đi về cõi vĩnh hằng.
      Nhìn trên bàn để cạnh giường bệnh, túm nhãn 2kg đã biến mất, chỉ còn hạt nhãn đen nhánh vương vãi khắp nền nhà. Cụ đã kịp tương trọn gói sỗ nhãn đó.
      Đến nay khi mới có 95 sức khỏe cụ đã suy giảm đi rất nhiều nên cụ chỉ uống được có 12 [ mười hai] cốc bia mỗi ngày. Chuyện thật đấy, hôm nào bác về em đưa bác đi uống bia cùng cụ.
      Được như bà cụ nhà bác là nhất.
      Bà già em khi xưa xem phim toàn ngủ gật, thế mà em tắt thử TV đi là cụ biết ngay. Thế mới lạ.

Bình luận đã được đóng.